Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb.
Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje.   Dowiedz się więcej
Nie pokazuj tej informacji

"Non in legendo, sed in intelligendo leges consistunt"

Blog

Za użytkowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia grozi kara


Ustawa z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane przewiduje, że jeżeli na budowę obiektu budowlanego jest wymagane pozwolenie na budowę, do jego użytkowania można przystąpić po zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy, o ile organ ten w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji administracyjnej lub też jeśli wyda inwestorowi zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Obowiązek zawiadomienia o zakończeniu budowy przed rozpoczęciem użytkowania istnieje ponadto w przypadku niektórych obiektów, na których wykonanie wystarcza zgłoszenie tj. wolno stojących budynków mieszkalnych jednorodzinnych o obszarze oddziaływania mieszczącym się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane oraz sieci elektroenergetycznych o napięciu znamionowym wynoszącym maksymalnie 1 kV, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych i gazowych o ciśnieniu roboczym nie wyższym niż 0,5 MPa. W wielu wypadkach – zgodnie z ustawą – Prawo budowlane - przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego musi być jednak poprzedzone uzyskaniem decyzji administracyjnej o pozwoleniu na użytkowanie. Wymóg uzyskania pozwolenia na użytkowanie istnieje m. in. w przypadku budynków zakwaterowania turystycznego i rekreacyjnego (hoteli, moteli, pensjonatów itp.), budynków biurowych i konferencyjnych, budynków handlu, gastronomii, większości budynków usługowych, a także budynków przemysłowych, z wyjątkiem obiektów magazynowych i kolejowych. Obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie został przewidziany również dla stacji paliw, składowisk odpadów, drogowych i kolejowych obiektów mostowych, wolno stojących kominów i masztów, stacji uzdatniania wody oraz oczyszczalni ścieków, za wyjątkiem małych przydomowych oczyszczalni o wydajności do 7,5 m3 na dobę. Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie jest też konieczne, jeżeli przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Ponadto obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie jest nakładany na inwestora w decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót, która jest wydawana w postępowaniu w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej oraz w wydawanej w tzw. postępowaniu naprawczym decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i zezwalającej na wznowienie robót budowlanych.

 

Sankcją za przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego bez zawiadomienia o zakończeniu budowy i bez zastosowania się do pozostałych obowiązków związanych z tym zawiadomieniem albo bez pozwolenia na użytkowanie, gdy przepis prawa go wymaga, jest kara pieniężna, którą nakłada organ nadzoru budowlanego. Wysokość tej kary jest uzależniona od dwóch czynników: kategorii obiektu budowlanego oraz parametru charakterystycznego dla danej grupy budynków lub budowli, wskazanego w załączniku do ustawy – Prawo budowlane. Przykładowo dla budynków parametrem tym jest kubatura, dla stacji paliw i składowisk odpadów – powierzchnia, dla obiektów mostowych – długość, a dla wolno stojących kominów i masztów – wysokość. Najwyższa kara jest nakładana z tytułu nielegalnego użytkowania budynków zakwaterowania turystycznego i rekreacyjnego oraz budynków handlu, gastronomii i usług o kubaturze przekraczającej 10.000 m3 oraz stacji paliw o powierzchni ponad 10.000 m2. Wynosi ona 187.500 zł. Z kolei na przykład w przypadku budynku produkcyjnego o kubaturze większej niż 5.000 m3, a nieprzekraczającej 10.000 m3 kara za przystąpienie do jego użytkowania bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie to 100.000 zł. Konsekwencje finansowe naruszenia obowiązków w zakresie uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lub zawiadomienia o zakończeniu budowy są więc dotkliwe.

 

Na szczęście nie każda aktywność w nowo wybudowanym obiekcie budowlanym przed zawiadomieniem o zakończeniu budowy lub uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie, niezwiązana bezpośrednio z prowadzeniem robót budowlanych, jest uznawana w orzecznictwie za przystąpienie do użytkowania. W wyrokach sądów administracyjnych można spotkać się z poglądami, że samo umieszczenie w budynku maszyn lub urządzeń nie uzasadnienia jeszcze stwierdzenia, że doszło do przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego (tak m. in. wyroki NSA z 15.03.2010, sygn. akt II OSK 499/09 i z 5.12.2012, sygn. akt II OSK 1414/11). W wyroku z 12.11.2009 w sprawie o sygn. akt II OSK 1043/09 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż nie stanowią użytkowania obiektu budowlanego czynności związane z tzw. rozruchem technologicznym. Tym niemniej w każdym przypadku, gdy przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie planowane jest wykonanie w obiekcie innych prac niż roboty budowlane albo podjęcie w budynku innej aktywności (np. nocowanie w nim), zalecana jest daleko idąca ostrożność. Pojęcie „przystąpienie do użytkowania” nie zostało bowiem zdefiniowane w ustawie – Prawo budowlane. Trudno zatem jednoznacznie przewidzieć, jak zostanie zinterpretowane w konkretnych okolicznościach przez organy nadzoru budowlanego i sądy administracyjne.

 

Piotr Wiśniewski

radca prawny

 

tagi

sankcja za użytkowanie obiektu budowlanego bez pozwolenia na użytkowanie

kara za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zakończeniu budowy albo uzyskania pozwolenia na użytkowanie przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego

kategorie obiektów budowlanych, na których użytkowanie wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie

umieszczenie maszyn lub urządzeń w nowo wybudowanym obiekcie budowlanym a przystąpienie do jego użytkowania