Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb.
Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje.   Dowiedz się więcej
Nie pokazuj tej informacji

"Non in legendo, sed in intelligendo leges consistunt"

Prawo gospodarcze

„Ulga na start” – „mały ZUS” po nowemu - lecz nadal nie dla wszystkich


Dnia 30 kwietnia 2018 roku weszła w życie ustawa z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz.U.2018 Poz. 646); ustawa ta wprowadziła m.in. szumnie zapowiadaną przez Ministra Przedsiębiorczości i Technologii w przekazach medialnych Ulgę na start – czyli zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne osób podejmujących działalność gospodarczą przez określony ustawowo okres 6 miesięcy.

 

Zgodnie z art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców przedsiębiorca będący osobą fizyczną, który podejmuje działalność gospodarczą po raz pierwszy albo podejmuje ją ponownie po upływie co najmniej 60 miesięcy od dnia jej ostatniego zawieszenia lub zakończenia i nie wykonuje jej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej, nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym przez okres 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej.

 

Zgodnie natomiast z przepisem art. 18 ust. 2 przedsiębiorca może zrezygnować z uprawnienia, o którym mowa w ust. 1, przez dokonanie zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych. Z przepisem tym koresponduje regulacja zawarta w art. 18aa ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (dodanym także z dniem 30 kwietnia 2018r.), zgodnie z którym przedsiębiorca będący osobą fizyczną może zrezygnować z uprawnienia, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, przez zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych. Jeżeli przedsiębiorca nie zrezygnuje z uprawnienia do nieopłacania składek na ubezpieczenia społeczne, okres 24 miesięcy kalendarzowych, w którym przedsiębiorca może skorzystać z tzw. „małego ZUS-u” (przypomnijmy: płaconego w zakresie składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe od podstawy stanowiącej 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę, tj. aktualnie kwoty 630,- zł) liczy się od dnia objęcia ubezpieczeniami. W konsekwencji nie znajduje zastosowania przepis art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ustanawiający jako zasadę obowiązek opłacania przez przedsiębiorców obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe przez cały okres od zarejestrowania do wyrejestrowania działalności gospodarczej (z wyjątkiem okresu zawieszenia działalności). Objęcie ubezpieczeniami następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony.

 

Przepis art. 18a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (mały ZUS) stosuje się również do przedsiębiorców będących osobami fizycznymi, którzy kontynuują działalność gospodarczą po upływie okresu, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców. W takim przypadku okres 24 miesięcy kalendarzowych liczy się od dnia objęcia ubezpieczeniami na zasadach określonych w art. 18a ust. 1 i art. 36 tej ustawy.

 

Przepisu art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców nie stosuje się do przedsiębiorców spełniających warunki określone w art. 5a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2017 r. poz. 2336 oraz z 2018 r. poz. 650), a zatem rolników prowadzących działalność gospodarczą w rozmiarze i sposób pozwalający im na pozostanie w KRUS. Ulga na start oraz tzw. „mały ZUS” obejmują zatem łącznie okres 30 miesięcy.

 

Warto zapamiętać, że ulga na start dotyczy wyłącznie składek na ubezpieczenia społeczne i fundusze poza ubezpieczeniowe. Oznacza to, że przedsiębiorca ma obowiązek zapłaty składki na ubezpieczenie zdrowotne i nie może być ona niższa od składki płaconej przez pozostałych przedsiębiorców zarejestrowanych w CEIDG (tj. niezależnie do tego, czy płacą mały czy deklarowany „duży” ZUS); przypomnijmy zatem, że w 2018 roku składka na ubezpieczenie zdrowotne nie może być niższa niż 319,94 zł miesięcznie.

 

Pamiętać ponadto należy, że w sytuacji angażowania przez przedsiębiorcę tzw. osoby współpracującej, zapłaci on za nią ZUS od podstawy stanowiącej … minimum 60% przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia – a zatem tzw. „duży ZUS” (obecnie ok.1230,-- zł). Rozwiązanie to (czy też przeoczenie ustawodawcy) ocenić należy negatywnie.

 

Negatywnie ocenić należy również uzależnianie możliwości skorzystania z Ulgi na start od nieprowadzenia działalności na rzecz byłego pracodawcy – podobnie jak ma to miejsce od 12 lat w przypadku tzw. „małego ZUS-u”. Przecież w szeregu przypadków to właśnie byli pracodawcy są pierwszymi i głównymi klientami (a częstokroć na początku wyłącznymi klientami) byłego pracownika startującego jako przedsiębiorca, nowi przedsiębiorcy współpracują właśnie najpierw z byłymi pracodawcami i dopiero potem, ewentualnie, poszukują innych, dalszych klientów. Co prawda z odnośnych przepisów wynika, że prawo do korzystania z w/w ulg przedsiębiorca traci wówczas, gdy czynności, które wykonywał jako pracownik są zarazem czynnościami „wchodzącymi w zakres” wykonywanej działalności gospodarczej, a zatem do pomyślenia jest sytuacja wykonywania diametralnie innej działalności, niż wynikająca z dotychczasowych obowiązków pracowniczych, niemniej jednak jest to rozwiązanie sztuczne i zachęcające przedsiębiorców do działania na granicy obejścia przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jedynie na marginesie zauważyć zatem warto, że pracownik planujący rozpoczęcie działalności i skorzystanie z w/w ulgi pomimo dalszej współpracy z byłym pracodawcą powinien rozważyć czy w praktyce możliwe jest umówienie się z byłym pracodawcą na świadczenie usługi albo wykonywanie czynności innego rodzaju, niż objęta dotychczas stosunkiem pracy i uzyskać najpierw pisemną interpretację ZUS w tym zakresie, wskazując w opisie zdarzenia przyszłego dokładnie, jakie zadania pracownicze wykonywał, a jaką usługę jako przedsiębiorca zamierza świadczyć po rozpoczęciu działalności. Jedynie takie postępowanie pozwoli na uniknięcie przykrych niespodzianek ze strony ZUS w przypadku kontroli.

 

 

 

Sebastian Ćwiora

radca prawny

 

tagi: ZUS ulga na start, mały ZUS a nowa ulga, ulga ZUS 2018, 60 miesięcy ZUS, ulga na start a były pracodawca


Opublikowano: 25.05.18